Forum Krótkofalarskie PKI

SP5XMI pisze:


To samo było po Navassie (K1N) i sprzedawali to ludzie, którzy mają licencję 150W...

SP5XMI.

Marcin, czy to ma być dowód że ci ludzie złamali warunki licencji ? Uważam to za normal, mając TRX z mocą max 100W rzeczoną podpórką podnosił moc do 150W zgodnych z licencją.

Nie należy wszystkich z góry wrzucać do jednego wora tak jak to robią ortodoksi.
_____________
Greg SP2LIG

Temat jest o lampach, a nie o używaniu wzmacniaczy - zgodnie z licencją czy nie.
Jak ktoś ma ochotę podyskutować na ten temat (po raz kolejny), proszę założyć osobny wątek. Nie mieszajmy kwestii technicznych z opiniami o legalności używania takich wzmacniaczy.

Można by dodać jeszcze do tematu GU84B albo odpowiedniki GU43B i GU74B pod względem parametrów itp. jakie występują np. za wielką wodą albo czy ogólnie lepsze w PA są lampy ceramiczne czy szklane , które są wytrzymalsze itp. nie ukrywam, że wypowiedzi na ten temat mnie interesują 73 Michał

Mogę podać dwa istotne fakty - lampy ceramiczne (GU43B i podobne ale także maleństwa w rodzaju 4CX250) wymagają chłodzenia wymuszonego (i to bardzo konkretnym strumieniem z solidnej dmuchawy). Konstruktorzy sobie żartują, że ilość powietrza będzie wtedy zbyt duża, gdy dmuch wyrwie lampy z podstawek (dość częsty żart wśród amerykańskich konstruktorów, którzy sklecili wzmacniacze na 4CX1000).
Dla porównania lampy szklane, takie jak 813, GU29 lub GK71 nie mają tego problemu - też wymagają jakiegoś chłodzenia ale musi być to wicher i nie stopią się gdy po pracy wyłączysz anodowe i zaraz potem żarzenie i wentylator. Lampy ceramiczne musisz chłodzić jeszcze przez kilka minut po zakończeniu pracy. Podobnie start wzmacniacza z lampą ceramiczną wymaga solidnego nagrzania.
Dla porównania GK71 startuje znacznie szybciej - szczególnie polecam tę lampę, na dwóch takich robisz wzmacniacz, który bez problemu dodaje niecały kilowat na niższych pasmach, tam jest bardzo solidna anoda z grafitu, a zatem problem może wynikać tylko z topnienia szkła. Chłodzenie załatwia niewielki wentylator.
Oto przykład wzmacniacza na jednej takiej lampie, 400W wyciągasz z jednej sztuki bez żadnego problemu:



Tłumaczę fragment opisu, który dobrze oddaje pracę podobnego wzmacniacza:

cytat pisze:

Tu potrzeba tylko 3A na żarzenie katody, a zatem dławik katodowy nie jest żadnym problemem. Dławik nawinięto z 75 zwoi DNE 1.5 bifilarnie, blisko, na bloczku izolatora o przekroju 40x40mm. Cewka L1 ma 3 zwoje rurki 5mm nawinięte na średnicy 40mm, długość 30mm, wariometr ma indukcyjność maksymalną 12mH. Impedancja wejściowa jest niemal równa 200Ω i niezbędny jest układ dopasowujący Pi na wejściu. Wstępny prąd anodowy wynosi 10-20mA przy napięciu anodowym 1,5kV. Wzmacniacz ten pracuje nadzwyczaj liniowo. Jeśli chcesz uzyskać prąd anodowy około 140mA z jednej lampy (210W input przy 1,5kV) wystarczy wysterowanie mocą 15-20W. Do 300mA moc sterująca musi być większa - do 60-80W.
(To było dobre do książki. W rzeczywistości takie wzmacniacze były eksploatowane tak: 2-3 kV na anodę, prąd 300mA lub tyle ile się tylko dało osiągnąć, duży zapas podobnych lamp).

Oto konstrukcja wzmacniacza 1kW na dwóch GK-71, wykonał RK6CO


to samo w wykonaniu RZ3TI, tak samo 3kV na anodę, 1kW out.


Zauważ, że tu nigdzie nie ma turbiny chłodzenia, kominków itp - lampy szklane tego nie potrzebują.


Jeśli szukasz większego wzmacniacza, możesz użyć czterech takich lamp, oto podobna konstrukcja RK4CI w obudowie od starego peceta. Dzięki temu, że cewki obwodów PI od strony lamp zawierają jedynie pojemności lamp, wzmacniacz ten sprawnie działa do 30MHz. Przy czterech lampach chłodzenie zapewnia nieduży wentylator komputerowy.



Podobnie skonstruowany wzmacniacz na dwóch GU81 działa na niższych pasmach (1,8 - 3,5 - 7 - 14) z jednym niewielkim wentylatorem, jest względnie szybko gotowy do pracy i oddaje moc, o którą pytałeś. Wadą takich lamp jest ich wielkość. Ponadto nie każda pracuje dobrze na górnych pasmach, niekiedy problemy pojawiają się już przy 24MH, a na 28MHz wzmacniacz oddaje znacznie mniejszą moc albo nawet wymaga obniżenia napięcia anodowego i w ogóle kiepsko się sprawuje. GU81M ma inne pojemności i do górnych pasm jest lepsza.

Tutaj wzmacniacz na jednej takiej lampie:


a tu na dwóch


tu nieco inna konstrukcja mechaniczna


Dwie rogate (GU-81M) to materiał na dobry solidny wzmacniacz na niskie pasma. Nadmienię, że Rosjanie eksploatowali te lampy wysterowane do tego stopnia, że anoda była wiśniowa. W zastosowaniach audio także.

Marcin dzięki za wykład ostatnie zdjęcie mi się podoba tylko hm jakoś gałek load tune nie widzę ciekawe jak to się stroi. Z tego co piszesz wynika, że Lampy szklane mają sporo zalet jakoś tak zawszę patrzę że np. Ameritron na nich bazuje a mógłby na ceramicznych przecież tylko czemu wschód Rosjanie i państwa byłego bloku wschodniego wolą ceramiczne GU ciężkie pytanie
73 Michał

Ostatni wzmacniacz nie ma load tune, bo jest to wzmacniacz akustyczny. Fotkę wstawiłem z racji na bardzo konkretne obciążenie lampy. Widziałem nawet fotkę wzmacniacza do gitary basowej zrobionego właśnie na GU81 - muzycy rockowi grający na basie potrzebują czasami solidnego wzmacniacza i 4XEL34/6П27С to bywa zbyt mało. Rosjanie zrobili zatem wzmacniacz akustyczny na GU81, prawdopodobnie podobny do tego powyżej. Słabsza konstrukcja Serba Aleksa Kitica zawiera po jednej 813tce na kanał.



Zrobię krótki rys historyczny.
Mnóstwo powojskowego sprzętu nadawczego wyposażano w lampy ceramiczne, gdyż do zastosowań wojskowych i ogólnie profesjonalnych były lepsze. Firma Marconi Marine (MIMCO) zdecydowała się na to zbyt późno, pozostałe firmy już je stosowały.
Na zdjęciu nadajnik główny Marconi Conqueror HS, 1,5kW na krótkich.


Nawet w polskim nadajniku główny Mewa używano 4 sztuk 4CX250 (to był bdb nadajnik, naprawdę udana konstrukcja, wręcz klasy światowej, potwierdzali to R/O, którzy pływali na tych statkach). Osobiście zrobiłem wzmacniacz na bazie gotowego stopnia mocy na takiej lampie.

W tym samym czasie amatorzy rosyjscy korzystali ze wzmacniaczy mocy robionych na lampach szklanych - GK71, GU13 (klon 813), GU89, 3xGU50 i tym podobnych. Wzmacniacze te były dość duże, gdyż rosyjskie lampy GK71 czy GU89 oględnie do najmniejszych nie należą. Na podobnych lampach działały radzieckie nadajniki takie jak BARK - taki bywał efekt awarii:


Nadawali także z demobilowych nadajników PKM-5, oto jego obwód wyjściowy

wariometry



Dość prędko przesiedli się na konstrukcje na lampach ceramicznych, gdyż były mniejsze i miały lepsze parametry. Taka na przykład GU89 (nie wersja M ale oryginalna) ma słabą sprawność na paśmie 10m, to samo dotyczy GK71 w klasycznym układzie, sterowana w katodzie. Tymczasem lampy ceramiczne mają mniejsze rozmiary, a zatem doprowadzenia mogą być krótsze, mają lepsze parametry. Taka wspomniana wyżej 4CX250 bez bólu pracuje w paśmie 144MHz (i były budowane dopalacze na UKF właśnie na parze lub czwórce takich lamp). Rosjanie po prostu po rozpadzie ZSRR już mieli gotowe know-how budowy takich wzmacniaczy, często były to gotowe stopnie mocy opracowane do sprzętu profesjonalnego czy wojskowego starszej generacji. Minął również czas, w którym każdy wzmacniacz musiał mieć zmierzoną oficjalnie moc doprowadzoną - wyjątkiem były konstrukcje na jednej GK71 i stąd popularność tej lampy. Tak piszą rosyjscy krótkofalowcy na forach. Gdy minął czas "trójek komsomolskich" (3xGU50 zasilane z powielacza bezpośrednio z sieci), amatorzy skorzystali z tego, co było dostępne - lamp ceramicznych.

Amerykanie z kolei mieli bardzo dużo podzespołów pochodzących jeszcze z poprzedniej epoki na lampach szklanych. Stąd konstrukcje typu 3x813, 2x 3-500, 3xQB 3/300. To było po prostu najtańsze. Para lamp 3-500 jest swoistym standardem wielu wzmacniaczy. Są to konstrukcje znane i wielokrotnie sprawdzone, a zatem powielane przez różnych amatorów. Lampy 3-500 były w owym czasie łatwo dostępne dla amerykańskiego hamsiaka, a zatem zbudował on wzmacniacz z tego, co znał i dodatkowo mógł naprawdę łatwo kupić. Ewentualnie zrobiła to za niego firma typu Ameritron, która bazowała na starszej konstrukcji profesjonalnej.

To samo robiła firma Kenwood - oto stopień mocy wzmacniacza TL922, 2x3-500


amatorska konstrukcja 9A6A


Nowsze konstrukcje fabryczne większej mocy od dawna są robione na lampach ceramicznych. Oto przykład wzmacniacza Emtron DX25P


Tutaj modyfikacja Drake'a L4, lampa to 8877, anodowe 4kV, moc na wyjściu ponad 2kW. Wykonał G3LBS


Duży dopalacz na dwóch lampach 3CX3000F7, sterowany w katodzie, konstrukcja W2DTC


Tyle na szybko znalazłem na kilku angielsko- i rosyjskojęzycznych forach poświęconych krótkofalarstwu.
Jedna mała uwaga - porównajcie wielkość zasilaczy (a zwłaszcza transformatorów) w konstrukcjach profesjonalnych takich jak Conqueror HS czy choćby R-140 z urządzeniami amatorskimi, także tymi nowszymi zza wschodniej granicy. Porównajcie jakość przekaźników, przełączników. To też ma znaczenie.

SP5XMI pisze:

Po aktywacji P5 znowu będzie wysyp mocnych dopalaczy na giełdzie. Niektóre będą z rekomendacją, że to dzięki temu wzmacniaczowi udało się zrobić deiksa. To samo było po Navassie (K1N) i sprzedawali to ludzie, którzy mają licencję 150W...

A po co piecyk dla K1N? Zaliczone bez piecyka, ale kosztowało sporo wysiłku. Frajda z zaliczenia i potwierdzenia tego podmiotu równoważy niewygodę wołania niewielką (10Watów) mocą.

Marcin, bardzo ciekawy przegląd PA. Dziękuję.

jarzebski pisze:

Witam i proszę o radę,

noszę się z zamiarem kupna wzmacniacza i mam dylemat którą konstrukcję wybrać opartą na lampie GU43 czy GU74,

obydwie konstrukcje spełniają moje kryteria generowanej mocy czyli ok 1000W,

konstrukcja oparta na lampie GU43 mogła by pracować ze znacznym zapasam macy, natomiast GU74 to lampa konstrukcyjnie nowsza i podobno mniej kapryśna?

którą konstrukcję Koledzy polecacie (: ?

Mariusz

Najlepszi i polecana to lampa N4FT0W4